Polska kupi 3 okręty podwodne. Program Orka po 30 latach wchodzi w finał
W Gdyni podpisano przełomową umowę dla polskiej Marynarki Wojennej
Polska sfinalizowała kolejny, długo oczekiwany etap programu Orka. W Gdyni, uznawanej za centrum polskiej Marynarki Wojennej, podczas polsko-szwedzkich konsultacji międzyrządowych podpisano umowę na zakup trzech okrętów podwodnych A26 dla Marynarki Wojennej RP. To wydarzenie ma znaczenie nie tylko wojskowe, ale również strategiczne, bo oznacza wejście relacji polsko-szwedzkich w nową fazę ścisłego partnerstwa w obszarze bezpieczeństwa, polityki i przemysłu obronnego.
Dla przeciętnego mieszkańca może to brzmieć jak odległa decyzja dotycząca floty i uzbrojenia, ale jej skutki są znacznie szersze. Okręty podwodne to jeden z najważniejszych elementów odstraszania i ochrony państwa od strony morza. W sytuacji, gdy region Morza Bałtyckiego pozostaje obszarem napięć, prowokacji i rosnących zagrożeń, inwestycja w nowoczesne jednostki ma wzmacniać bezpieczeństwo kraju, a więc także poczucie stabilności obywateli, samorządów i przedsiębiorstw działających na północy Polski.
"Bardzo się cieszę, że w tym symbolicznym miejscu finalizujemy kolejny etap naszej przyjacielskiej współpracy ze Szwecją. Podpisaliśmy dzisiaj wiele umów, w tym tę o zakupie 3 okrętów podwodnych dla Marynarki Wojennej RP"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
"Włożyliśmy bardzo dużo wysiłku i starań, aby faktem stało się nie tylko podpisanie wielu dzisiaj dokumentów, w tym tej znaczącej umowy o programie Orka i zakupie łodzi podwodnych, ale także wielu innych dziedzinach"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Podpisana umowa została określona jako najważniejszy kontrakt w historii polskiej Marynarki Wojennej. To szczególnie istotne w kontekście wieloletnich prób doprowadzenia programu Orka do finału. Przez trzy dekady projekt pozostawał niezrealizowany, mimo że potrzeba odnowienia zdolności podwodnych była od dawna podnoszona przez wojskowych i ekspertów. Teraz, po latach zapowiedzi i analiz, decyzja została formalnie domknięta.
"Pokolenia marynarzy czekały na ten dzień. Program Orka przez 30 lat nie mógł znaleźć swojego finału. Udało się to dopiero rządowi Premiera Donalda Tuska"
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
- Polska kupi 3 okręty podwodne A26 dla Marynarki Wojennej RP.
- Wartość całego przedsięwzięcia została określona na 50 miliardów szwedzkich koron.
- Program Orka przez 30 lat nie doczekał się zakończenia.
- Konsultacje odbyły się w Gdyni podczas polsko-szwedzkiego spotkania międzyrządowego.
- Podstawą obecnej współpracy jest odnowione Partnerstwo Strategiczne podpisane w Harpsund w listopadzie 2024 roku.
Bezpieczeństwo Bałtyku ma znaczenie także dla mieszkańców południa kraju
Choć temat dotyczy floty wojennej i Morza Bałtyckiego, skutki tej decyzji wykraczają daleko poza Wybrzeże. Bezpieczne szlaki morskie, stabilność regionu i skuteczniejsze odstraszanie potencjalnych zagrożeń wpływają na funkcjonowanie całej gospodarki. Polska, nawet jeśli dla mieszkańców Jastrzębia-Zdroju morze wydaje się daleko, korzysta na bezpieczeństwie dostaw, handlu, infrastruktury krytycznej i stabilności sojuszniczej. W praktyce oznacza to większą odporność państwa na kryzysy, których skutki mogłyby odbić się na cenach energii, transporcie czy działalności firm.
Podczas spotkania podkreślano, że Polska i Szwecja chcą, by Morze Bałtyckie było obszarem pokoju i bezpieczeństwa, a nie strefą niepokoju. Oba państwa już teraz współpracują przeciwko działaniom rosyjskiej floty cieni, prowokacjom i zagrożeniom militarnym. Tę współpracę ma porządkować i wzmacniać Pakt dla Morza Bałtyckiego, oparty na współdziałaniu politycznym, wojskowym oraz przemysłowym. To ważny sygnał dla mieszkańców regionu, że bezpieczeństwo nie kończy się na granicach lądowych, lecz obejmuje też morze, porty i połączenia z partnerami z NATO i Unii Europejskiej.
"Robimy to wszystko także dla naszych dzieci i wnuków, aby nasz region, nasze państwa, Morze Bałtyckie były obszarem pokoju, bezpieczeństwa, a nie tak jak bywa dzisiaj, obszarem niepokoju i zagrożeń"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
"Razem ze Szwecją jesteśmy odpowiedzialni za budowę nowej architektury bezpieczeństwa dla Morza Bałtyckiego i NATO"
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
Znaczenie ma również to, że Szwecja po przystąpieniu do NATO stała się jeszcze ważniejszym partnerem w północnej części Europy. Według uczestników konsultacji oba kraje odegrały istotną rolę w budowie regionalnej współpracy, która zwiększyła bezpieczeństwo obywateli państw położonych nad Bałtykiem. Polska i Szwecja zgodnie oceniają zagrożenia dla Europy, opowiadają się za dalszym wspieraniem Ukrainy wobec rosyjskiej agresji i chcą zdecydowanych działań na rzecz wolnego od zagrożeń Morza Bałtyckiego.
Program Orka to nie tylko zakup, ale też współpraca przemysłowa
Ważnym elementem całego porozumienia jest to, że nie chodzi wyłącznie o jednorazowy zakup sprzętu. Program Orka został przedstawiony jako początek długofalowej współpracy przemysłowej między Polską a Szwecją. Dla zwykłych obywateli ma to znaczenie przede wszystkim gospodarcze. Jeśli za dużymi kontraktami wojskowymi idzie rozwój technologii, udział krajowych zakładów i wzmacnianie produkcji w Polsce, oznacza to możliwość budowy kompetencji, miejsc pracy oraz wzrostu znaczenia rodzimego przemysłu obronnego.
Podkreślono przy tym, że relacja między oboma państwami ma być partnerska i dwustronna. Świadczy o tym nie tylko zakup przez Polskę okrętów podwodnych, ale także pozyskanie przez Szwecję okrętu ratowniczego i zestawów Piorun. Taki układ ma pokazywać, że nie jest to prosty model, w którym jedna strona tylko kupuje, a druga wyłącznie sprzedaje. Chodzi raczej o współpracę, z której korzyści mają czerpać oba przemysły obronne i oba państwa.
"To dzień historyczny. To duży kamień milowy - 3 szwedzkie łodzie podwodne A26 staną się własnością Polski. To bardzo duże przedsięwzięcie. Mówimy o 50 miliardach szwedzkich koron, jak to wszystko się połączy"
Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji
"Mamy ambitne plany, żeby ten wielki projekt Orka był zaledwie etapem, a nie finałem naszej współpracy"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
W konsultacjach uczestniczyli przedstawiciele kilku kluczowych resortów: obrony narodowej, spraw zagranicznych, finansów, kultury i dziedzictwa narodowego oraz infrastruktury. To pokazuje, że rozmowy nie ograniczały się do kwestii wojskowych. Dotyczyły one szerszego układu relacji między państwami, obejmującego bezpieczeństwo, dyplomację, gospodarkę i rozwój instytucjonalny. Takie spotkania mają znaczenie również dlatego, że przekładają się na bardziej przewidywalną współpracę międzynarodową, która w dłuższej perspektywie wpływa na bezpieczeństwo obywateli i odporność państwa na kryzysy.
"Relacje między Polską i Szwecją są najlepsze w całej historii. Są one głębsze i silniejsze niż kiedykolwiek wcześniej. Jesteśmy sojusznikami w NATO, partnerami strategicznymi w Unii Europejskiej, sąsiadami na Morzu Bałtyckim"
Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji